Hər hansı bir pəhriz saxlayan insan bu əbədi dilemma ilə tanışdır: kalorini aşmadan aclığı necə yatırtmaq olar? Dünyanın ən nüfuzlu qidalanma elmi nəşrlərindən biri olan The American Journal of Clinical Nutrition jurnalında dərc edilən yeni araşdırma gözlənilməz nəticələr ortaya qoyub. Nəticə sadə, amma təəccüblüdür: daha çox yeyib, eyni zamanda arıqlamaq mümkündür.
Araşdırma göstərir ki, əsas məsələ porsiyanın ölçüsü yox, qidanın enerji sıxlığıdır. Yəni 100 qram qidanın nə qədər kalori verdiyi. Su və liflə zəngin qidalar böyük həcmdə yeyilə bilər, amma bədənə az enerji verir. Nəticədə mədə dolur, toxluq hissi yaranır, beyin “dayan” siqnalını alır, kalori limiti isə pozulmur.
Məsələn, tərəvəzlər, bəzi meyvələr, şorbalar, qatıq əsaslı yeməklər və lifli taxıllar həm həcmcə boldur, həm də kalori baxımından “yüngül”. Araşdırmada iştirak edənlər bu tip qidaları seçdikdə, gün ərzində daha çox yemələrinə baxmayaraq, ümumi kalori qəbulu azalıb və çəki itkisi davam edib.
Burada psixoloji faktor da işə düşür. İnsan pəhrizdə olduğunu hiss etmədikdə, qadağa və məhrumiyyət stresi azalır. Bu isə uzunmüddətli nəticələr üçün həlledicidir. Qısa müddətli “az ye” strategiyaları çox vaxt pozulur, amma “ağıllı ye” yanaşması davamlı olur.
Araşdırmanın əsas mesajı budur: arıqlamaq üçün daim ac qalmaq şərt deyil. Doğru qidaları seçərək boş boşqab yox, dolu boşqabla da çəki itirmək mümkündür. Elm artıq bunu təsdiqləyir.
